Menüde Kalori ve Alerjen Zorunluluğu 2026: Restoran ve Kafeler İçin Rehber

Kısa cevap: Restoran ve kafe menülerinde ürünün içeriği, alerjenler ve kalori bilgisi zorunlu hâle geliyor. Uygulama 1 Temmuz 2026’da zincir ve büyük ölçekli işletmelerle başladı; 2027 sonuna kadar tüm restoran ve kafelere yayılması planlanıyor. Bilgiyi basılı menüde, panoda, dijital ekranda ya da QR menüyle sunabilirsiniz.

Bu rehberde düzenlemenin neyi istediğini, kimleri ne zaman kapsadığını, kaloriyi pratikte nasıl hesaplayacağınızı ve menünüzü nasıl hazırlayacağınızı anlatıyoruz. Hukuki danışmanlık değildir; işletmenize uygulanan kesin tarih için Resmî Gazete’deki metni ve il veya ilçe tarım müdürlüğünü esas alın.

Ne değişti?

Tarım ve Orman Bakanlığı, toplu tüketim yerlerinde tüketiciyi bilgilendirmeye yönelik düzenlemeyi 1 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlüğe aldı. Menüde artık yalnızca yemeğin adı ve fiyatı değil, şunlar da yer alacak:

• İçerik (içindekiler): Yemekte kullanılan temel malzemeler.
• Alerjenler: Alerjiye yol açabilecek bileşenler.
• Enerji (kalori) değeri: Porsiyon başına yaklaşık kalori. Basında protein, karbonhidrat ve yağ miktarlarının da istenebileceği yazıldı; nihai kapsamı resmî metinden kontrol edin.

Denetimi Bakanlığa bağlı gıda denetçileri yapacak. Haberlere göre denetimde bilgilerin doğruluğu, ürün içeriğiyle uyumu ve müşterinin bu bilgiye kolay erişip erişemediği inceleniyor.

Kimleri ne zaman kapsıyor?

• Zincir restoranlar ve büyük ölçekli işletmeler: İlk etapta, 1 Temmuz 2026 itibarıyla.
• Diğer restoran ve kafeler: Kademeli geçiş. Uygulamanın 2027 yılı sonuna kadar tüm restoran ve kafelerde zorunlu olması planlanıyor.

Geçiş takvimi işletme türüne göre farklı yorumlanabildiği için tek bir tarihe güvenmeyin. İçerik ve alerjen bilgisini şimdiden menünüze eklemek, son güne bırakılan toplu düzenlemeden hem daha ucuz hem daha az risklidir.

Bilgi nasıl sunulabilir? Basılı menü mü QR menü mü?

Düzenleme belirli bir araç dayatmıyor: bilgiler basılı menüde, duvardaki panoda, broşürde, dijital ekranda ya da karekodla açılan menüde verilebiliyor. Yani QR menü zorunlu değil, ama çoğu işletme için en pratik yol.

Basılı menüyü tercih edenler de masada bir QR kodla ayrıntılı içerik ve kalori sayfasına yönlendirerek iki yolu birlikte kullanabilir.

Kalori nasıl hesaplanır?

Laboratuvar analizi şart değildir; restoranlarda yaygın yöntem tarif bazlı hesaplamadır:

1. Porsiyonu sabitleyin. Her ürünün gramajını standart tarif kartına yazın (ör. 50 g sucuk, 2 yumurta, 10 g tereyağı). Porsiyon oynarsa kalori de oynar.
2. Malzemelerin besin değerini bulun. Paketli ürünlerde etiketteki değeri, diğerleri için Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı (TÜRKOMP) gibi kaynakları kullanın.
3. Toplayın. Malzeme gramajı × 100 gramdaki kalori ÷ 100. Pişirmede eklenen yağı unutmayın.
4. Yaklaşık değer olarak yazın. “≈ 520 kcal” gibi. Değeri gerçekçi tutun; porsiyonla tutarsız bir rakam denetimde sorun çıkarır.
5. Tarif değişince güncelleyin. Yeni tedarikçi, yeni sos ya da farklı porsiyon kaloriyi değiştirir.

Geniş menülerde hesaplamayı bir diyetisyen ya da gıda mühendisiyle yapmak hem zaman kazandırır hem değerlerin savunulabilir olmasını sağlar.

Alerjen bilgisi: hangi bileşenler?

Türk Gıda Kodeksi’nin etiketleme kuralları, alerjen olarak belirtilmesi gereken 14 bileşen grubu tanımlar. Menünüzde bunları ayrı işaretlemek en güvenli yoldur:

• Gluten içeren tahıllar (buğday, arpa, çavdar, yulaf)
• Kabuklular, yumuşakçalar ve balık
• Yumurta, süt ve süt ürünleri (laktoz dahil)
• Yer fıstığı ve sert kabuklu meyveler (fındık, ceviz, badem, antep fıstığı vb.)
• Soya, susam, kereviz, hardal, acı bakla (lupin)
• Kükürt dioksit ve sülfitler

Tatlılarda fındık-fıstık, soslarda hardal ve susam, hamur işlerinde gluten en sık atlanan alerjenlerdir.

Ewreka QR Menü ile nasıl uyulur?

Ewreka QR Menü’de her ürün kartında fiyatın yanında yaklaşık kalori (≈ kcal) görünür; ürün detayında içindekiler ve kalori ayrı başlıklarla listelenir, alerjen etiketleri ürüne ayrı işlenir. Değerleri yönetim panelinden kendiniz girer ve güncellersiniz; değişiklik bütün masalardaki karekodlarda anında görünür.

Canlı örnek: Jav Cafe menüsünde 17 kategorideki ürün kartları kalori ve içindekilerle birlikte yayında (javcafe.ewreka.net). Paketler yıllık 2.900 TL’den başlar; ayrıntılar QR menü hizmet sayfasında.

Kalori ve içerik değerleri işletmenin sorumluluğundadır: değerleri siz ya da diyetisyeniniz belirlersiniz, sisteme girişini panelden kendiniz yapabilir ya da kurulumda bizden destek alabilirsiniz.

Kontrol listesi

• Her ürünün standart tarif kartı ve porsiyon gramajı hazır mı?
• Her ürün için yaklaşık kalori hesaplandı mı?
• İçindekiler listesi menüdeki adla ve tarifle uyumlu mu?
• 14 alerjen grubu ürün bazında işaretlendi mi?
• Bilgi masada kolayca erişilebilir mi (menü, pano ya da karekod)?
• Tarif veya tedarikçi değişince menüyü kim, ne zaman güncelliyor?

Sık sorulan sorular

Menüde kalori bilgisi zorunlu mu?

Evet, kademeli olarak. 1 Temmuz 2026’dan itibaren ilk etapta zincir ve büyük işletmelerde içerik, alerjen ve kalori bilgisi zorunlu oldu; uygulamanın 2027 sonuna kadar tüm restoran ve kafeleri kapsaması planlanıyor. İşletmenize uygulanan kesin tarihi il veya ilçe tarım müdürlüğünden teyit edin.

QR menü zorunlu mu?

Hayır. Bilgiler basılı menüde, panoda, broşürde, dijital ekranda ya da karekodla açılan menüde sunulabilir. QR menü zorunlu değildir ama geniş ve sık değişen menülerde en pratik yoldur.

Küçük kafeler ve tek şubeli restoranlar da kapsamda mı?

Uygulama ilk etapta zincir ve büyük işletmelerle başladı; kademeli olarak 2027 sonuna kadar tüm restoran ve kafelere yayılması planlanıyor. Tek şubeli işletmelerin de hazırlığa şimdiden başlaması önerilir.

Kalori değerinin birebir doğru olması gerekiyor mu?

Değer yaklaşık olarak verilebilir, ancak tarif ve porsiyonla tutarlı olmalıdır. Denetimde bilgilerin doğruluğu ve ürünle uyumu inceleniyor; bu yüzden tarif bazlı hesaplanmış, porsiyon gramajı sabitlenmiş değerler kullanın.

Kaloriyi kim hesaplamalı?

Az ürünlü menülerde işletme sahibi tarif bazlı yöntemle kendisi hesaplayabilir. Geniş menülerde bir diyetisyen ya da gıda mühendisiyle çalışmak hem hızlı hem güvenlidir.

QR menüme kalori ve içerik eklemek ne kadar sürer?

Ewreka QR Menü’de her üründe kalori ve içindekiler alanı hazırdır; değerleriniz elinizdeyse girişi panelden ürün başına birkaç saniyede yapabilirsiniz. Yeni kurulumlarda menü listenizle birlikte değerleri gönderirseniz kurulumda sisteme işlenir.