Pazaryeri Sitesi Nasıl Kurulur? Çok Satıcılı Platform Rehberi

Pazaryeri sitesi kurmak için önce hangi alanda, hangi satıcılarla başlayacağınızı ve gelir modelinizi (komisyon, üyelik) belirlersiniz. Ardından satıcılar adına tahsilatı yapacak lisanslı bir ödeme kuruluşuyla pazaryeri modelini kurar, faaliyete başlamadan ETBİS'e kayıt olursunuz. Son olarak satıcı paneli, komisyon-hakediş ve iade akışını içeren bir ilk sürüm geliştirip az sayıda pilot satıcıyla yayına çıkarsınız.

"Trendyol gibi bir site" hedefi, tek satıcılı bir e-ticaret sitesinden çok daha büyük bir yazılım projesidir. Tek satıcılı mağazada bir sipariş, bir ödeme ve bir kargo vardır. Pazaryerinde tek sepet birden fazla satıcıya bölünür, para satıcılar arasında paylaştırılır, iade her satıcının kendi süreciyle işler ve hepsinin üstünde sizin yasal sorumluluklarınız durur.

"Trendyol gibi site" derken neyi kastediyorsunuz?

Genel bir pazaryeri kurmak, dev platformlarla aynı anda hem satıcı hem alıcı için yarışmak demektir. Yeni bir pazaryeri için daha gerçekçi yol, tek bir dikeyde, tek bir şehirde ya da tek bir iş modelinde derinleşerek başlamaktır. Önce hangi türü kurduğunuzu netleştirin:

Bazen pazaryerine hiç gerek yoktur. Kendi ürünlerinize birkaç tedarikçinin ürününü eklemek istiyorsanız, tedarikçi stoklarını XML ile çeken tek satıcılı bir mağaza çok daha ucuza çıkar; bu yol için e-ticaret sitesi nasıl kurulur rehberine bakın. Satış yerine yalnızca alıcıyla satıcıyı buluşturmak istiyorsanız aradığınız model büyük ihtimalle bir ilan sitesidir.

Paranın yolu: tahsilat, komisyon ve hakediş

Pazaryerinde ilk netleşmesi gereken tasarım kararı, müşteriden alınan paranın satıcıya nasıl ulaşacağıdır. Başkaları adına para toplayıp dağıtmak 6493 sayılı Kanun kapsamında ödeme hizmeti sayılabilir ve bu hizmeti TCMB'den izin almış kuruluşlar sunar. Bu yüzden yeni pazaryerlerinde yaygın ve güvenli model, izinli bir ödeme kuruluşunun pazaryeri çözümünü kullanmaktır.

Bu modelde her satıcı ödeme kuruluşunda alt üye işyeri olarak tanımlanır. Para sizin banka hesabınızda beklemez; akış kabaca şöyle işler:

1. Alıcı üç farklı satıcının ürününü tek sepette alır ve tek ödeme yapar.
2. Ödeme kuruluşu tutarı satıcı bazında ayırır, komisyon payınızı ayrı tutar.
3. Sipariş alıcıya ulaştıktan sonra satıcının payı onun hesabına aktarılır.
4. Satıcı alıcıya faturasını keser, siz de satıcıya komisyon faturası kesersiniz.
5. Sonradan gelen iade, satıcının bir sonraki hakedişinden mahsup edilecek şekilde kurgulanır.

Üçüncü adımın bir yasal sınırı var: Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik, satıcıya ödemenin, bedelin sizin tasarrufunuza girdiği ve siparişin alıcıya ulaştığı tarihten itibaren beş iş günü içinde tam olarak yapılmamasını haksız ticari uygulama sayar. Yani ödemeyi 14 günlük cayma süresinin bitmesine bağlayamazsınız; iade riskini mahsup kuralıyla yönetmeniz gerekir.

Parayı kendi hesabınızda toplayıp satıcılara elle dağıtmak ilk bakışta kolay görünür. Ancak 6493'teki ticari temsilci istisnasının şartlarını karşılamıyorsa izinsiz ödeme hizmeti riski doğar; istisnadan yararlananlar için de belli bir işlem hacminin üzerinde TCMB'ye bildirim yükümlülüğü vardır. Bu yolu seçmeden önce ödeme mevzuatını bilen bir avukata danışın.

Komisyon tarafında ilk sürüm için kategori bazlı sabit oran çoğu zaman yeterlidir. Kampanya katılım payı, kargo katkısı ve sabit işlem ücreti gibi kalemleri ikinci aşamaya bırakın, ama veri modelini bunlara yer açacak şekilde kurun.

Pazaryeri işletmecisinin yasal yükümlülükleri

6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, 2022'de 7416 sayılı Kanun'la değişti ve pazaryerlerini elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı (ETAHS) olarak ayrıca düzenledi. Bu bölüm genel bilgilendirmedir, hukuki danışmanlık yerine geçmez; satıcı sözleşmenizi ve kullanım koşullarınızı bir avukatla hazırlayın.

İlk günden geçerli olanlar

• ETBİS kaydı: Pazaryeri işletenler faaliyete başlamadan önce ETBİS'e kayıt olur. Sizin platformunuzda satış yapan yurt içi satıcıların ise ayrıca ETBİS kaydı gerekmez.
• Satıcı doğrulama: Satıcının tanıtıcı bilgilerini kamu kayıtlarından ya da belgelerden doğrulamadan ona aracılık hizmeti veremezsiniz. Doğrulama her takvim yılında en az bir kez tekrarlanır.
• Satıcı bilgilerinin gösterimi: Her satıcının unvanı, kayıt numaraları ve iletişim bilgileri, platformda ona ayrılan alanda görünür olmalıdır.
• Hukuka aykırı içerik: Satıcının sunduğu bir içeriğin hukuka aykırı olduğundan haberdar olduğunuzda onu gecikmeksizin, en geç 48 saat içinde yayından kaldırırsınız. Fikri mülkiyet şikâyetlerinde ürünü kaldırma ve satıcı itirazıyla yeniden yayına alma süreci de tanımlıdır.
• Vergi bildirimi: 538 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği (son değişiklik 5 Eylül 2026, 595 Sıra No.lu Tebliğ), e-ticaret aracı hizmet sağlayıcılara platformdaki satışlarla ilgili bilgileri aylık dönemler hâlinde Gelir İdaresi'ne bildirme yükümlülüğü getiriyor. Satıcı kimlik ve vergi bilgileri ile satış kayıtlarının raporlanabilir tutulması gerekir.
• 5651 kapsamı: Satıcıların yüklediği ürün metni ve görseller için yer sağlayıcı konumundasınız. Kişilik hakkı ihlali iddiasıyla gelen başvurulara en geç 24 saat içinde cevap verilir.

Büyüdükçe devreye girenler

Kanun, pazaryerlerini yıllık net işlem hacmi ve işlem sayısına göre ölçeklere ayırır. Taban eşikler 10, 30 ve 60 milyar TL'dir ve her birinde yıllık 100 binden fazla işlem şartı aranır. Net işlem hacmi 10 milyar TL'yi ve işlem sayısı 100 bini aşan pazaryerleri Ticaret Bakanlığı'ndan lisans almak ve bunu her yıl yenilemek zorundadır; üst ölçeklerde reklam bütçesi ve kendi markalı ürün satışı gibi ek kısıtlar vardır.

Parasal eşikler her yıl e-ticaret hacmindeki değişime göre artırılır. Yeni kurulan bir pazaryeri bu eşiklerin çok altında başlar; ancak yukarıdaki genel yükümlülükler ilk siparişten itibaren geçerlidir.

Alıcıya karşı sözleşmenin tarafı kim?

Mesafeli satışta sözleşmenin tarafı ürünü satan satıcıdır, ama ön bilgilendirme formu ve sözleşme sizin platformunuzda düzenlenir. Bu nedenle yazılımın her siparişte metinleri doğru satıcının bilgileriyle otomatik doldurması gerekir. 1 Ocak 2026'dan itibaren cayma hâlinde iade kargo bedeli, belirtilen taşıyıcı kullanıldığında tüketiciye yüklenemediği için bu maliyetin satıcıyla nasıl paylaşılacağını da satıcı sözleşmesine yazın.

Kişisel veriler için de benzer bir tasarım kararı gerekir. Alıcının adres ve telefonunu satıcıya yalnızca teslimat için gereken ölçüde ve sipariş süresince açın; bu aktarımı KVKK aydınlatma metninizde açıkça belirtin.

Satıcı, operasyon ve alıcı tarafında gereken modüller

Bir pazaryeri aslında birbirine bağlı üç ayrı üründür: satıcının kullandığı panel, sizin ekibinizin kullandığı yönetim tarafı ve alıcının gördüğü site. Üçünü de aynı ciddiyetle tasarlamak gerekir.

Satıcı paneli

• Başvuru ve belge yükleme: vergi levhası, imza sirküleri, IBAN; onayla birlikte ödeme kuruluşunda alt üye işyeri kaydı
• Ürün yükleme: tek tek, Excel ile toplu ve ileride XML ya da API entegrasyonu ile
• Stok, fiyat ve kampanya yönetimi
• Sipariş, kargo etiketi ve iade talepleri
• Hakediş raporu: satış, komisyon, iade kesintisi ve ödeme tarihi
• Müşteri sorularını yanıtlama alanı

Yönetim ve moderasyon

• Satıcı başvurularını inceleme, doğrulama ve askıya alma
• Ürün onay kuyruğu, yasaklı ürün ve kelime listesi
• Aynı ürünün tek ürün sayfasında toplanması, satıcı tekliflerinin altında listelenmesi
• Kategori bazlı komisyon kuralları ve kampanya yönetimi
• Şikâyet, uyuşmazlık ve içerik kaldırma kayıtları
• Satıcı performans puanı: gecikmeli kargo, iptal, iade oranı

Alıcı tarafı

• Farklı satıcılardan ürünleri tek sepette toplama ve tek ödeme
• Satıcı bazlı kargo ücreti ve teslim süresi
• Siparişin satıcılara göre bölünmesi, her parçanın ayrı takibi
• Satıcı bazlı iade başlatma
• Satıcı puanı ve ürün değerlendirmeleri

İlk sürüm (MVP): neyi yapmalı, neyi beklemeli?

Pazaryeri projelerinde sık görülen bir risk, büyük platformların yıllar içinde biriktirdiği özellikleri ilk sürüme sığdırmaya çalışmaktır. İlk sürümün tek görevi, fikrin çalıştığını gerçek satıcı ve alıcıyla kanıtlamaktır.

Mobil uygulamayı ilk sürüme koymak bütçeyi ciddi biçimde büyütür; alıcı kitlesi oluştuğunda ele almak daha doğru olur. Maliyet mantığını mobil uygulama fiyatları rehberinde anlattık.

Geliştirme takvimi ve iş bölümü

1. Keşif ve iş kuralları, 2–3 hafta (birlikte): komisyon yapısı, iade kuralları, satıcı sözleşmesi taslağı, ödeme kuruluşu seçimi ve yazılı kapsam.
2. Deneyim tasarımı, 3–4 hafta (ajans): alıcı sitesi, satıcı paneli ve yönetim ekranları.
3. İlk sürüm geliştirme, 10–16 hafta (ajans): sepet ve sipariş bölme, ödeme bölme entegrasyonu, satıcı paneli, moderasyon, bildirimler.
4. Resmî ve ticari hazırlık, paralel (işletme): ETBİS kaydı, ödeme kuruluşu sözleşmesi, satıcı sözleşmesi ve kullanım koşulları, pilot satıcıların bulunması.
5. Test ve pilot, 3–4 hafta (birlikte): gerçek satıcılarla sipariş, bölünmüş ödeme, iade ve hakediş senaryoları.
6. Açılış ve büyüme: satıcı sayısı arttıkça moderasyon ve destek ekibinin güçlendirilmesi.

Bu adımlar toplandığında bir dikey pazaryerinin ilk sürümü için 4–6 ay gerçekçi bir çerçevedir. Hazır bir pazaryeri yazılımıyla fikir daha hızlı test edilebilir; iş kurallarınız standarttan ayrıldığında ise özelleştirme sınırına çabuk ulaşılır. Bu dengeyi hazır site mi özel tasarım mı yazısında tartıştık.

Pazaryeri projesinin bütçesi nasıl oluşur?

Pazaryeri hazır paketle değil, özel yazılım projesi olarak fiyatlanır. Özel yazılım projelerini 53.900 TL’den başlayan fiyatlarla üstleniyoruz; pazaryeri kapsamı keşif aşamasından sonra yazılı teklifle netleşir. Fiyatlar KDV hariçtir ve her ilde aynıdır. Bütçeyi en çok etkileyen kalemler:

• Ödeme bölme ve hakediş mantığının karmaşıklığı
• Kargo, e-Fatura ve pazaryeri dışı entegrasyonların sayısı
• Satıcıların ürün yükleme biçimi: panelden mi, XML ya da API ile mi
• Moderasyonun ne kadarının otomatik olacağı
• Mobil uygulamanın ilk sürüme girip girmediği

Yayından sonra düzenli giderler başlar: ödeme kuruluşunun işlem başına komisyonu, sunucu ve görsel depolama, SMS ve e-posta gönderimi, e-Fatura entegratörü, bakım ve geliştirme ekibi, satıcı destek personeli. Pazaryerinde yazılım yayına alındığında bitmez; ilk yılda satıcılardan gelen taleplerle sürekli gelişir.

Tavuk-yumurta sorunu: önce satıcı mı, önce alıcı mı?

Boş rafı olan pazaryerine alıcı gelmez, alıcısı olmayan pazaryerine satıcı gelmez. Pratikte önce satıcı tarafını doldurmak gerekir, çünkü satıcıyı birebir ikna edebilirsiniz; alıcıyı ise ancak ürün çeşitliliğiyle çekersiniz.

• Pilot satıcılara ürün yükleme desteği verin; ilk kataloğu onlar adına Excel'den aktarmak çoğu zaman hızlı bir yoldur.
• İlk dönem için düşük ya da sıfır komisyon gibi net bir teklif sunun ve süresini baştan yazın.
• Kategori, marka ve şehir sayfalarını arama motoru için özgün metinle hazırlayın; satıcı mağaza sayfalarını dizine açın.
• Alıcı tarafında dar bir kitleyle başlayın: tek şehir, tek meslek ya da tek ürün grubu.

Pazaryeri projelerini zorlayan beş varsayım

• "Komisyonu sonra düşünürüz": Komisyon kuralları sipariş, fatura ve hakediş tablolarının yapısını belirler. Sonradan eklenen her kural veri modelini yeniden açtırır.
• "Parayı kendi hesabımızda toplarız": Yukarıda anlattığımız ödeme mevzuatı riski bir yana, satıcı sayısı arttığında elle dağıtım hata ve güven sorunu üretir.
• "Her satıcı kendi kargosunu anlaşsın": Esnek görünür, ama sepette kargo ücretini hesaplamayı ve iade etiketini üretmeyi çok zorlaştırır. İlk sürümde tek anlaşmalı firma işi basitleştirir.
• "Moderasyonu satıcıya bırakırız": Aynı ürün farklı başlıklarla onlarca kez listelenir, yasaklı ürün sızar ve 48 saatlik kaldırma yükümlülüğü size kalır.
• "Ürün kartı ile satıcı teklifi aynı şeydir": Değildir. MFA Yedek Parça mağazasında ürün varyantlarını ve araç uyumluluğunu veri modelinde ayrı tuttuk; pazaryerinde buna bir katman daha eklenir. Ürün kartı ile her satıcının o ürün için verdiği fiyat ve stok ayrı tutulmazsa katalog kısa sürede kopyalarla dolar.

Pilot satıcılarla açılıştan önce kontrol edilecekler

• ETBİS kaydı tamamlandı
• Ödeme kuruluşunun pazaryeri modeli sözleşmesi imzalandı, alt üye işyeri akışı test edildi
• Satıcı sözleşmesi, kullanım koşulları ve KVKK metinleri yayında
• Satıcı doğrulama adımı çalışıyor, doğrulanmayan satıcı ürün yayımlayamıyor
• Bölünmüş sepet, kısmi iade ve hakediş mahsubu gerçek parayla denendi
• Satıcıya ödeme beş iş günü kuralına göre planlandı
• İçerik şikâyeti ve kaldırma kaydı tutuluyor
• Satış verileri vergi bildirimine uygun raporlanabiliyor
• Pilot satıcıların ürünleri yüklendi, kategori sayfaları dolu

Pazaryeri sitesi kurmak isteyenlerin sorduğu sorular

Trendyol gibi bir site kurmak ne kadar sürer?

Tek bir dikeye odaklanan bir pazaryerinin ilk sürümü için keşif, tasarım, geliştirme ve pilot dahil 4–6 ay gerçekçi bir çerçevedir. Genel bir pazaryerinin bugünkü büyük platformlar düzeyine gelmesi ise yıllar süren bir ürün geliştirme işidir.

Pazaryeri sitesi kurmanın maliyeti neye bağlı?

Pazaryeri, ödeme bölme, satıcı paneli ve moderasyon gibi modüller nedeniyle özel yazılım olarak fiyatlanır; özel yazılım projelerini 53.900 TL’den başlayan fiyatlarla üstleniyoruz ve kapsam keşif sonrası netleşir. Yayından sonra ödeme kuruluşu komisyonu, sunucu, bakım ve destek ekibi gibi düzenli giderler de hesaba katılmalıdır.

Pazaryeri kurmak için lisans gerekir mi?

Başlangıçta gerekmez. Ticaret Bakanlığı lisansı, yıllık net işlem hacmi 10 milyar TL taban eşiğini ve 100 bin işlemi aşan pazaryerleri için zorunludur. ETBİS kaydı, satıcı doğrulama ve içerik kaldırma gibi yükümlülükler ise ilk günden geçerlidir.

Satıcılardan komisyonu nasıl keserim?

En yaygın yol, izinli bir ödeme kuruluşunun pazaryeri çözümüdür. Ödeme alındığında tutar satıcı payı ve komisyon olarak otomatik bölünür, satıcıya kendi payı aktarılır, siz de komisyon için satıcıya fatura kesersiniz.

Pazaryerimde satış yapan satıcıların ETBİS kaydı olmalı mı?

Ticaret Bakanlığı'na göre yurt içindeki pazaryerleri üzerinden satış yapanların ETBİS kayıt ve bildirim yükümlülüğü yoktur. Kayıt yükümlülüğü pazaryerini işleten sizdedir.

Çok satıcılı e-ticaret sitesi için hazır yazılım kullanılabilir mi?

Fikri hızlı test etmek için kullanılabilir. Ancak ödeme bölme, komisyon kuralları ve Türkiye'ye özgü yükümlülükler (ETBİS, satıcı doğrulama, vergi bildirimi) hazır pakette yoksa ya da iş modeliniz standarttan ayrılıyorsa, özelleştirme maliyeti özel geliştirmeye yaklaşır.

Resmî kaynaklar

• 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
• Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik
• Ticaret Bakanlığı: elektronik ticaret sıkça sorulan sorular
• TCMB: ödemeler alanında sunulan iş modellerine ilişkin rehber
• 538 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği